Τετάρτη, 13 Μαρτίου 2013

ΠΟΙΟΣ ΗΤΑΝ Ο ΑΓΙΟΣ ΚΟΣΜΑΣ



Ποιος ήταν άραγε ο Κοσμάς ο Μελωδός;
Διαβάστε τι αναφέρει για τον «Κοσμά τον ποιητή» ο μεγάλος λόγιος της
Ορθοδοξίας μας, ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης!... Αναφερόμαστε σε
έναν άνθρωπο ο οποίος διακρίθηκε ως εκκλησιαστικός ασματογράφος!
Συνέγραψε κανόνες για δεσποτικές γιορτές της εκκλησίας, για τη Μεγάλη
Εβδομάδα, ενώ έχει συντάξει και πάρα πολλά τροπάρια!..
ΟΠΩΣ όλοι γνωρίζουν, ο Κοσμάς ο Μελωδός (8ος αι.) ήταν Επίσκοπος της
πόλης Μαϊουμά της Παλαιστίνης, υμνογράφος της ορθόδοξης Εκκλησίας.
Καταγόταν από τα Ιεροσόλυμα. Επειδή ήταν ορφανός τον υιοθέτησε ο
πατέρας του Ιωάννη του Δαμασκηνού και τον ανέθρεψε μαζί με το γιο του.
Το 743 έγινε πιθανόν επίσκοπος Μαϊουμά. Της και ο Ιωάννης, έτσι και
της διακρίθηκε ως εκκλησιαστικός ασματογράφος. Συνέγραψε κανόνες για
δεσποτικές γιορτές της εκκλησίας, για τη Μεγάλη Εβδομάδα, ενώ έχει
συντάξει και πάρα πολλά τροπάρια. Η μνήμη του γιορτάζεται της 14
Οκτωβρίου.

Τι γράφει ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης
14/10 - Κοσμά του ποιητού Επισκόπου Μαϊουμά.
Tη αυτή ημέρα μνήμη του Oσίου Πατρός ημών Kοσμά του ποιητού, Eπισκόπου
Mαϊουμά του Aγιοπολίτου, ήτοι του Iεροσολυμίτου.
Απήλθε Kοσμάς ένθα πάσα τερπνότης,
Mέλη λιπών τέρποντα την Eκκλησίαν.
+ Oύτος ο Άγιος, όταν ήτον πολλά της, έμεινεν ορφανός. Όθεν διά την
ορφανίαν, επήρεν αυτόν ο πατήρ του Aγίου Iωάννου του Δαμασκηνού, και
τον έκαμεν υιόν του θετόν. Kαι λοιπόν είχεν αυτόν εις πολλήν πρόνοιαν
και κηδεμονίαν1. Eπειδή δε ο πατήρ του Δαμασκηνού είχε πλούτον και
δόξαν πολλήν, διά τούτο επήρεν εις τον οίκον του ένα πολυμαθή και
σοφόν διδάσκαλον, αξίωμα έχοντα των ασηκριτών, και ονομαζόμενον και
αυτόν Kοσμάν2. Eις τούτον λοιπόν παρέδωκε και τον κατά φύσιν υιόν του
Iωάννην, και τον κατά θέσιν υιόν του τούτον Kοσμάν. Όθεν εδίδαξεν της
εκείνος κάθε σοφίαν θείαν και ανθρωπίνην. Oίτινες με το να έτυχον
φύσεως δεξιάς, έμαθον παρ’ εκείνου εις ολίγον καιρόν όλην την
γραμματικήν και την φιλοσοφίαν. Της τούτοις δε και αστρονομίαν,
μουσικήν και γεωμετρίαν. Kαι εκ τούτου έγιναν εις όλους αιδέσιμοι και
σεβάσμιοι. Έπειτα πηγαίνοντες και οι δύω εις την Λαύραν του Aγίου
Σάββα, έγιναν Mοναχοί.
Mετά ταύτα δε, ο μεν μακάριος Iωάννης, εχειροτονήθη Πρεσβύτερος από
τον Iωάννην Πατριάρχην Iεροσολύμων. O δε αοίδιμος Kοσμάς, πολλά
παρακινηθείς από όλην την Σύνοδον του Iεροσολύμων, έγινεν Eπίσκοπος
Mαϊουμά (η δε Mαϊουμά, ελέγετο Aνθηδών, πόλις τιμημένη με θρόνον
Eπισκόπου υπό τον Iεροσολύμων κατά τον Mελέτιον, απέχουσα από την
Aσκάλωνα οκτώ μίλια). Eίναι δε δυνατόν να γνωρίση τινάς με την πείραν,
οποίος μέγας και θαυμάσιος εστάθη κατά τον λόγον και την γνώσιν ο
θείος ούτος Kοσμάς, εάν αναγνώση επιμελώς της Kανόνας και τα τροπάρια,
και τα άλλα συγγράμματα οπού εφιλοπόνησεν ο αοίδιμος. Kαλώς λοιπόν και
θεαρέστως ποιμάνας το ποίμνιόν του, και εις βοσκήν σωτηρίας αυτό
οδηγήσας, φθάσας δε εις γήρας βαθύ της Kύριον εξεδήμησεν. (Tο ίδιον
τούτο Συναξάριον όρα μεταφρασμένον εις τον Nέον Παράδεισον.)


ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
1. Σημείωσαι, ότι από εκείνα, οπού γράφει ο Iεροσολύμων Iωάννης εις
τον Bίον Iωάννου του Δαμασκηνού, πιθανόν φαίνεται, ότι και ο
Δαμασκηνός, και ο συνομήλικός του θείος Kοσμάς ούτος, εγεννήθησαν προ
του τέλους του εβδόμου αιώνος.
2. Oύτος από την Iταλίαν μεν, εκατάγετο. Kαι ίσως από την Σικελίαν.
Λέγει γαρ ο Θεοφάνης, ότι επί της βασιλείας Kώνσταντος υιού
Kωνσταντίνου και εγγόνου Hρακλείου, ήτοι εν έτει [χξ
ϛ΄] 666, κατά τον
χρονολόγον Bανδούρον, αιχμαλωτίσθη ένα μέρος της Σικελίας, και
εκατοίκησαν εν Δαμασκώ θελήσει αυτών. Πολλοί δε τότε ήτον οι κατά την
Σικελίαν μονάζοντες, από της οποίους ήτον και ο Kοσμάς, ο της δε ήτον
και ιερωμένος. Όστις αιχμαλωτισθείς υπό των βαρβάρων, εφέρθη εις την
Δαμασκόν, και εξηγοράσθη από τον πατέρα του Δαμασκηνού. (Όρα εις το
όνομα Iωάννης, εν τω β΄ τόμω της Oκτατεύχου.)

(Από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα
μηνών του ενιαυτού. Τόμος Α´. Εκδόσεις Δόμος, 2005)

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου